การใช้ประโยชน์
ตำรับยาพื้นบ้านอีสานจะใช้เปลือกต้นหรือแก่นพะยูง นำมาผสมกับแก่นสนสามใบ แก่นขี้เหล็ก และแก่นแสมสาร ใช้ต้มกับน้ำดื่มเป็นยาแก้มะเร็ง ราก ใช้กินเป็นยารักษาอาการไข้พิษเซื่องซึม เปลือก นำมาต้มเอาแต่น้ำ ใช้เป็นยาอมรักษาโรคปากเปื่อย ปากแตกระแหง ยางสด ใช้เป็นยาทาปาก รักษาโรคปากเปื่อย
ไม้พยุง
- รหัสพันธุ์ไม้ : 8-65009040-09-00208/1
- ชื่อทางวิทยาศาสตร์ : Dalbergia cochinchinensis Pierre
- ประเภท : ไม้ยืนต้น
- วงศ์ : LEGUMINOSAE- PAPILIONOIDEAE
- ขนาด : ความกว้างของลำต้น 18 ซม. ความสูง 3 เมตร
- การขยายพันธุ์ : การเพาะเมล็ด การปักชำกิ่ง การปักชำราก และการเสียบยอด
- ลักษณะ : ผลัดใบ สูง 15 - 25 เมตร เปลือกสีเทาเรียบ เรือนยอดทรงกลมหรือรูปไข่ ใบ เป็นช่อแบบขนนกปลายใบเดี่ยว เรียงสลับ ใบย่อยเรียงสลับจำนวน 7 - 9 ใบ ขนาดกว้าง 3 - 4 เซนติเมตร ยาว 4 - 7 เซนติเมตร ปลายใบแหลม โคนใบสอบ ผิวใบด้านบนสีเขียวเข้ม ท้องใบสีจาง ดอก ขนาดเล็กสีขาว กลิ่นหอมอ่อน ออกรวมกันเป็นช่อตามง่ามใบ และตามปลายกิ่ง ผล เป็นฝักรูปขอบขนานแบนบางขนาดกว้าง 1.2 เซนติเมตร ยาว 4 - 6 เซนติเมตร มีเมล็ด 1 - 4 เมล็ด